Zamówienia publiczne i zamówienia w trybie konkurencyjności to w dużym uproszczeniu procedury postępowania przy wyborze wykonawców, lub dostawców towarów lub usług. Procedury, jakie dana firma lub organizacja jest zobowiązana stosować przy wydatkowaniu środków publicznych.
Jakie są najważniejsze różnice pomiędzy nimi i kiedy musimy lub powinniśmy je stosować.

Należy tu rozgraniczyć obie procedury i sytuacje kiedy należy lub można ich używać.

a)    zamówienia publiczne (przetargi)

Tym mianem nazywamy po prostu przetargi, które dany podmiot realizuje będąc zobowiązany do stosowania ustawy prawo zamówień publicznych (pzp), tj. ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych ( Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 z późn. zm.).
Zamówienia publiczne są obowiązkowe dla jednostek sektora finansów publicznych oraz wszelkich innych wymienionych w ustawie, a mówiąc krótko finansowanych ze środków publicznych, np. jednostki państwowe, samorządowe, gminne, instytucje i organy państwowe, itd.  Szczegółowe wymagania w zakresie stosowania ustawy definiuje już sama ustawa.

Oczywiście dotyczy to jednostek zobowiązanych do jej stosowania. Natomiast jeśli dany podmiot nie musi jej stosować, to nie znaczy, że nie może. Często firmy, które są wyłączone ze stosowania ustawy, mimo wszystko udzielają zamówień w trybie ustawy pzp. Korzyści wynikające z jej stosowania jest kilka:
•    wypracowane konkretne procedury postępowania, przejrzyste dla wszystkich i posiadające bogatą bazę interpretacji prawnych,
•    możliwość publikacji ogłoszenia na specjalistycznych i powszechnie znanych serwisach zawierających bazy ogłoszeń przetargowych
•    możliwość uzyskania konkurencyjnych ofert, dzięki powszechności ogłoszenia
Wartość progowa udzielanych zamówień: 14.000 euro wg kursu obowiązującego od 01.01.2012 stanowiącego wartość 4,0196, tj. 56.274,40 PLN netto.
Standardowo zamówienia publiczne ogłaszane są powyżej ww. wartości progowej.

b)    zamówienia w trybie konkurencyjności

Ten typ zamówień jest powszechnie stosowany w przypadku realizatorów projektów unijnych, którzy nie są zobowiązani do stosowania ustawy pzp.
Wymóg stosowania tego trybu wynika bezpośrednio z umowy o dofinansowanie projektu i brzmi zazwyczaj w takiej formie lub zbliżonej:
(…)
Dostawy oraz zakup usług w ramach Projektu
1.    Beneficjent jest zobowiązany stosować przepisy ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych ( Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 z późn. zm.) do udzielania zamówień publicznych w ramach Projektu, w przypadku gdy wymóg jej stosowania wynika z tej ustawy, w szczególności z art. 3 tej ustawy.
2.    Beneficjent zobowiązuje się do ponoszenia wszystkich wydatków kwalifikujących się do objęcia wsparciem z zachowaniem zasady uczciwej konkurencji, efektywności, jawności i przejrzystości oraz zobowiązany jest dołożyć wszelkich starań w celu uniknięcia konfliktu interesów rozumianego jako brak bezstronności i obiektywności w wypełnianiu funkcji jakiegokolwiek podmiotu objętego niniejszą Umową w związku z jej realizacją.
3.    Jeżeli Beneficjent nie jest zobowiązany do stosowania ustawy, o której mowa w ust. 1, w przypadku realizacji w ramach Projektu zakupu jednego asortymentu od jednego dostawcy towarów lub usług, którego wartość netto przekracza wyrażoną w złotych polskich równowartość kwoty 14 000 euro, Beneficjent dokonuje zakupu w oparciu o najbardziej korzystną ekonomicznie ofertę, z zachowaniem zasad, o których mowa w ust. 2 i 4.
4.    W przypadku, o którym mowa w ust. 3 Beneficjent jest zobowiązany do przedstawienia na żądanie Instytucji Zarządzającej, Instytucji Pośredniczącej, Instytucji Wdrażającej/Instytucji Pośredniczącej II stopnia, Komisji Europejskiej lub wskazanym przez nie podmiotom co najmniej trzech ofert ważnych na dzień dokonywania zakupu lub złożenia zamówienia, złożonych przez potencjalnych dostawców towarów czy usług (o ile na rynku istnieje trzech potencjalnych dostawców towarów czy usług) w odpowiedzi na zapytanie ofertowe skierowane do nich przez Beneficjenta. Zapytanie ofertowe zawierające opis przedmiotu zakupu, kryteria oceny ofert oraz termin składania ofert Beneficjent jest zobowiązany do zamieszczenia na swojej stronie internetowej (o ile posiada taką stronę) oraz w swojej siedzibie w miejscu publicznie dostępnym;
1.    W przypadku, gdy pomimo wysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych dostawców towarów lub usług, Beneficjent otrzyma tylko jedną ofertę uznaje się zasadę konkurencyjności za spełnioną, pod warunkiem udokumentowania wysłania przez Beneficjenta zapytania ofertowego, zgodnie z zasadami opisanymi powyżej.
2.    W przypadku, gdy na rynku nie istnieje trzech potencjalnych dostawców towarów czy usług, Beneficjent jest zobowiązany do złożenia oświadczenia, o którym mowa w § 6 ust. 1 pkt 5.
5.    Wartość zakupu, o której mowa w ust. 3 określa się na podstawie kursu euro ustalonego przez Prezesa Rady Ministrów w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych obowiązującego na dzień dokonywania szacowania wartości zakupu.
6.    W przypadku stwierdzenia naruszeń wspólnotowych lub krajowych przepisów o zamówieniach publicznych Instytucja Wdrażająca/Instytucja Pośrednicząca II stopnia może dokonywać korekt finansowych ustalanych zgodnie z dokumentem pt.: „Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE” zamieszczonym na stronie internetowej Instytucji Wdrażającej/Instytucji Pośredniczącej II stopnia www.parp.gov.pl.
7.    W przypadku realizacji Projektu w partnerstwie, zasady, o których mowa w ust. 1- 6 mają zastosowanie również do Partnerów.
(…)
Jak łatwo zauważyć w przypadku zastosowania tego trybu, procedury są znacznie uproszczone i dają pewną swobodę Zamawiającym, niemniej nadal konieczne jest zachowanie pewnych ogólnych zasad, zbliżonych do tych stosowanych w ustawie pzp. Również w tym wypadku obowiązuje wartość progowa 14.000 euro netto od której Zamawiający jest zobowiązany do stosowania tego trybu.
Haczykiem jest to, że nawet przy wartościach niższych musimy wybierać wykonawców i dostawców mając na względzie dokonywanie wyboru z zachowaniem zasady uczciwej konkurencji, efektywności, jawności i przejrzystości.

Kiedy musimy lub powinniśmy je stosować:
•    musimy przy realizacji projektów UE
•    powinniśmy, wtedy kiedy chcemy szukać dobrych i tanich wykonawców, ale nie mamy chęci i potrzeby stosowania form przetargowych wg ustawy pzp – stosując je jako zasadę naboru personelu lub wybory wykonawców , przyzwyczajamy odbiorców naszych ogłoszeń, że stosujemy takie procedury i jesteśmy coraz powszechniej zauważalni w Internecie
•    ograniczamy koszty bieżącej działalności wybierając wykonawców adekwatnych do zamówienia i tanich kosztowo

Pomocne linki:
www.uzp.gov.pl – Urząd Zamówień Publicznych
www.parp.gov.pl – Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości
www.mrr.gov.pl – Ministerstwo Rozwoju Regionalnego
http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl – serwis o funduszach europejskich